Méadú ar an bPá Íosta Náisiúnta agus ar Rátaí Cothaithe agus Lóistín


Print page

 

  1. Faisnéis
  2. Réasúnaíocht agus Cúlra leis an mbeart
  3. Rátaí
  4. An áit a bhfuil faisnéis bhreise ar fáil faoi rátaí agus forfheidhmiú
  5. Cuir do thuairim san áireamh

1. Faisnéis

Tiocfaidh méadú 30 cent ar an ráta Pá Íosta san uair aníos go dtí €9.55 ón 1 Eanáir 2018 ar aghaidh, agus tiocfaidh méadú ar na rátaí cothaithe agus lóistín ar aon dul leis an méadú ar Phá Íosta Náisiúnta.

2. Réasúnaíocht agus Cúlra leis an mbeart

Ag an gcruinniú a thionóil an Rialtas an 14 Iúil seo caite, tugadh faoi deara ábhair tríú Tuarascáil an Choimisiúin um Pá Íseal, ina ndearnadh moladh gur cheart an ráta pá náisiúnta íosta san uair a mhéadú 30 cent aníos go dtí €9.55 (Cinneadh Uimh. S180/20/10/2007).  Tugadh faoi deara, chomh maith, ábhair Thuarascáil an Choimisiúin ar Rátaí Cothaithe agus Lóistín, ina ndearnadh moladh gur cheart an modh a ríomhtar an liúntas le haghaidh cothú a athrú ón ráta reatha seachtainiúil/laethúil go dtí ráta san uair.

Mar thoradh ar chinneadh thuas an Rialtais, shínigh an tAire Doherty ordú an 11 Deireadh Fómhair 2017 chun an ráta náisiúnta íosta san uair a mhéadú aníos go dtí €9.55 agus chun an modh a athrú ina ríomhtar an liúntas le haghaidh cothú, le héifeacht ón 1 Eanáir 2018.

3. Rátaí

Ón 1 Eanáir 2018 ar aghaidh, is é €9.55 an ráta Pá Íosta Náisiúnta san uair.

Baineann an Pá Íosta Náisiúnta le gach fostaí, fostaithe lánaimseartha, páirtaimseartha, sealadacha agus ócáideacha ina measc, seachas na catagóirí nó na fostaithe seo a leanas a fhágtar as an áireamh óna fhorálacha:

 

  • Fostaithe ar neasghaolta iad leis an bhfostóir, ar nós céile, athar, máthar, mic, iníne, dearthár nó deirféar;
  • Fostaithe atá ag tabhairt faoi oiliúint struchtúrach, ar nós printíseachta (seachas printíseachtaí gruagaireachta)

Ar mhaithe le cuspóirí an Achta, meastar gurb ionann na híocaíochtaí seo a leanas agus pá:

  • gnáth-bhunphá, anuas ar aon ragobair
  • liúntais seala nó a mhacasamhail d’íocaíochtaí eile
  • aon táille, bónas nó coimisiún
  • aon phá saoire, breoiteachta nó máithreachais
  • aon aisíocaíocht nó íocaíocht eile le haghaidh oibre (cé acu má dhéantar é faoin gconradh fostaíochta nó ar bhealach eile)
  • aon suim atá iníoctha le fostaí in ionad fógra foirceanta fostaíochta.

Ní meastar gurb ionann na híocaíochtaí seo a leanas agus pá:

  • aon íocaíocht costas a thabhaigh an fostaí i dtabhairt faoina f(h)ostaíocht
  • aon íocaíocht trí phinsean, liúntas nó aisce a bhaineann le bás, scor nó éirí as an fhostaí nó mar chúiteamh ar oifig a cailleadh
  • aon íocaíocht a bhaineann ar bhealach ar bith le hiomarcaíocht an fhostaí
  • aon íocaíocht a dhéantar leis an bhfostaí ar bhealach eile seachas ina cháil mar fhostaí
  • aon íocaíocht chomhchineáil nó aon sochar comhchineáil

Liostaítear na rátaí reatha (agus na hiar-rátaí) Pá Íosta Náisiúnta, faoi mar a bhaineann siad le catagóirí áirithe d’fhostaithe sa tábla thíos -


Fostaí

Rátaí Pá Íosta Náisiúnta san Uair ón 1 Eanáir 2018

Rátaí Pá Íosta Náisiúnta  san Uair ón 1 Eanáir 2017

Ráta Íosta Pá san Uair (01/07/2011 - 31/12/2015)

 % den PNÍ

Oibrí Taithíoch Fásta

€9.55

€9.25

€8.65

100% 

Faoi 18 mbliana d’aois

 €6.69

€6.48

€6.06

70% 

Sa chéad bliain i ndiaidh dháta na chéad fhostaíochta os cionn aois 18 mbliana, cé acu má nó mura n-athraíonn an fostaí fostóir i rith na bliana *

 €7.64

€7.40

€6.92

 80%

Sa dara bliain i ndiaidh dháta na chéad fhostaíochta os cionn aois 18 mbliana, cé acu má nó mura n-athraíonn an fostaí fostóir i rith na bliana *

 €8.60

€8.33

€7.79

 90%

I gcúrsa oiliúna nó staidéir os cionn aois 18 mbliana, a dtugtar faoi le linn gnáthuaireanta oibre **

An chéad 1/3ú tréimhse

 €7.16

€6.94

€6.49

 75%

An dara 1/3ú tréimhse

 €7.64

€7.40

€6.92

80%

An tríú 1/3ú tréimhse

 €8.60

€8.33

€7.79

 90%

NB - Caithfidh gach 1/3ú tréimhse bheith 1 mhí, ar a laghad, agus tráth nach faide ná 12 mhí.

Oibrí fásta taithíoch a d’ainmnigh an Chúirt Oibreachais nuair a dheonaítear díolúine shealadach d’fhostóir ón ráta pá íosta náisiúnta san uair a íoc.

NB - Is í tréimhse íosta na díolúine sealadaí 3 mhí agus is í an tréimhse uasta 12 mhí.

Déanfaidh an Chúirt Oibreachais cinneadh ar an ráta níos ísle pá san uair nach mór a íoc le fostaí do thréimhse na díolúine sealadaí.

* Ní chuirtear taithí fostaíochta roimh aois 18 mbliana san áireamh le haghaidh na rátaí seo.

      ** Caithfidh an tAire oiliúint a fhorordú i rialacháin. (Féach, le do thoil, I.R. Uimh. 99/2000 - Rialacháin an Achta um Pá Íosta Náisiúnta (Cúrsaí Forordaithe Staidéir nó Oiliúna), 2000)

 

Féadtar an tAcht um Pá Íosta Náisiúnta a léamh nó a íoslódáil anseo.

Is féidir an t-ordú a bhronnann éifeacht ar na Rátaí Pá Íosta Náisiúnta ón 1 Eanáir 2018 ar aghaidh ar fáil le léamh nó le híoslódáil anseo.

4. An áit a bhfuil faisnéis bhreise ar fáil faoi rátaí agus forfheidhmiú 

Áirítear le croísheirbhísí an Choimisiúin um Chaidreamh san Áit Oibre cigireacht a dhéanamh ar chomhlíonadh cearta fostaíochta, faisnéis a sholáthar, ceadúnais ghníomhaireacht fostaíochta agus ceadúnais um chosaint daoine óga (fostaíocht) a phróiseáil agus seirbhísí idirghabhála, idir-réitigh, éascaithe agus comhairleacha a sholáthar.

Is féidir teacht ar a leathanach sonraí teagmhála thíos:

http://www.workplacerelations.ie/en/Contact_Us/Contact_Details/

5. Cuir do thuairim san áireamh

Bunaíodh an Coimisiún um Pá Íseal in 2015 mar chomhlacht neamhspleách chun moltaí bliantúla a dhéanamh leis an Rialtas faoin leibhéal cuí pá íosta. Tá ar an gCoimisiún a dtátail a bhaint amach trí ghlacadh le cur chuige fianaisebhunaithe i measc réimse critéar a leagtar síos sa reachtaíocht.

Is féidir teagmháil a dhéanamh leis an CPÍ ag;  secretarylpc@welfare.ie

​ ​

Last modified:05/12/2017