Ceisteanna Coitianta


Print page
  1. Cad é an Réríomhán?
  2. Cad a dhéanann sé?
  3. Cad nach ndéanann sé?
  4. Cén fáth a dtugtar Réríomhán air agus nach dtugtar áireamhán air?
  5. Conas a bhainim feidhm as?
  6. Cathain ba chóir dom feidhm a bhaint as an Réríomhán?
  7. Cad is Forlíonadh Ioncaim Teaghlaigh ann?
  8. Céard í an Díbhinn Teaghlaigh um Fhilleadh ar Obair?
  9. Cad í an úsáid a bhaintear as an Stádas Caidrimh ar an Réríomhán?
  10. An bhfuil Forlíonadh Úis Mhorgáiste ar fáil fós?
  11. An gcuireann an Réríomhán costais eile a bhaineann le filleadh ar obair amhail taisteal agus cúram leanaí san áireamh?
  12. Nuair a thíolacann an Réríomhán an méid 'Fostaíochta' i gcomparáid leis an méid 'Leasa', an mbeidh orm fós costais eile amhail cíos nó morgáiste a chur sa chomhaireamh?
  13. An féidir le lánúin a bhfuil éileamh ar leith do Lucht Cuardaigh Fostaíochta ag gach duine acu feidhm a bhaint as an Réríomhán?
  14. Má fhaigheann mo pháirtnéir obair ar phá íosta agus mura bhfuilimid intofa d'Fhorlíonadh Ioncaim Teaghlaigh, an féidir liom iarratas a dhéanamh ar íocaíocht do lucht cuardaigh fostaíochta de mo cheart féin?
  15. An bhfuil sé beartaithe in aon chor fairsingiú a dhéanamh ar an Réríomhán sa chaoi go mbeidh na daoine dífhostaithe sin atá ar thóir na breacfhostaíochta nó na fostaíochta páirtaimseartha nó na daoine sin i mbreacfhostaíocht nó i bhfostaíocht pháirtaimseartha atá ar thóir na fostaíochta lánaimseartha in ann feidhm a bhaint as?
  16. An mbeidh aon eolas breise le fáil ar Fhorlíonadh Cíosa nó ar Fhorlíonadh Úis Mhorgáiste?
  17. Cad ba chóir dom a dhéanamh dá gcuirfeadh an Réríomhán in iúl go mbeinn níb fhearr as ar an leas sóisialach ná i bhfostaíocht?
  18. An bhféadfaidh an Roinn Leasa Sóisialaí comhairle a thabhairt dom faoi cháin agus faoi chreidmheasanna cánach?
  19. An n-oibríonn an Réríomhán freisin ar bhrabhsálaithe nach Internet Explorer iad?
  20. An bhfuil an Réríomhán ar fáil mar aip?

1. Cad é an Réríomhán?

Is éard atá sa Réríomhán ná uirlis a thugann bunfhaisnéis ar an difríocht idir d'íocaíochtaí féideartha agus tú ag obair agus d'íocaíochtaí reatha agus tú as obair, ar bhonn an eolais atá curtha ar fáil agat. Ní chuireann an uirlis seo liúntais eile a fhaigheann tú san áireamh.

2. Cad a dhéanann sé?

Déanfaidh an Réríomhán na rudaí seo a leanas:

  • Ríomhfaidh sé do phá glan (do ghlanphá) in aghaidh na seachtaine ar bhonn na gcreidmheasanna caighdeánacha cánach i leith na stádas caidrimh seo a leanas:
    • Duine Singil
    • Duine Pósta nó Páirtnéir Sibhialta
    • Baintreach nó Baintreach Fir nó Páirtnéir Sibhialta Marthanach a cháilíonn d'Íocaíocht Teaghlaigh Aontuismitheora
    • Baintreach nó Baintreach Fir nó Páirtnéir Sibhialta Marthanach gan leanaí cleithiúnacha
    • Teaghlach Aontuismitheora
    • ÍMAT
    • Cúramóir Baile
  • Ríomhfaidh sé do phá glan (do ghlanphá) in aghaidh na seachtaine ar bhonn na rátaí caighdeánacha ÁSPC agus ar bhonn rátaí caighdeánacha an Mhuirir Shóisialta Uilíoch
  • Ríomhfaidh sé Forlíonadh Ioncaim Teaghlaigh (an íocaíocht bhreisithe a bhféadann teaghlaigh a oibríonn ar phá íseal agus a mbíonn leanaí acu cáiliú di) má bhaineann sé le hábhar
  • Déanfaidh sé comparáid idir do phá glan (do ghlanphá) in aghaidh na seachtaine móide aon teidlíocht a fhéadfaidh a bheith agat ar Fhorlíonadh Ioncaim Teaghlaigh, agus d'íocaíochtaí do Lucht Cuardaigh Fostaíochta faoi láthair
  • Soláthróidh sé barrachairt a thaispeánfaidh na torthaí

3. Cad nach ndéanann sé?

Ní dhéanfaidh an Réríomhán na rudaí seo a leanas:

  • Ní chuirfidh sé do dhálaí pearsanta san áireamh
  • Ní chuirfidh sé gach cáin, ioncam agus costas san áireamh
  • Ní ríomhfaidh sé i dtaca le líonta tí ina mbeidh dhá ioncam
  • Ní ríomhfaidh sé i dtaca le haon íocaíocht leasa shóisialaigh seachas d'Íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta
  • Ní chuimseoidh sé cibé tacaí ag an obair dá bhféadfaidh tú cáiliú
  • Ní chuirfidh sé costais a fhéadfaidh a bheith ag baint leis an obair amhail taisteal agus cúram leanaí san áireamh
  • Ní chuirfidh sé Sochar Linbh san áireamh toisc nach rachfar i bhfeidhm ar an sochar sin má théann tú i mbun fostaíochta lánaimseartha
  • Ní bheidh feidhm aige i gcás na ndaoine sin den Lucht Cuardaigh Fostaíochta
    • A fhéadfaidh a bheith ag cíoradh na féinfhostaíochta mar rogha is féidir a dhéanamh
    • A bhfuil breithniú á dhéanamh acu maidir le dul i mbun na fostaíochta páirtaimseartha
    • Atá ag bogadh ón bhfostaíocht pháirtaimseartha chuig an bhfostaíocht lánaimseartha

4. Cén fáth a dtugtar Réríomhán air agus nach dtugtar áireamhán air?

Tugtar Réríomhán air toisc nach dtugann sé ach treoir gharbh ar a dtuillfeá i bhfostaíocht gan gach ceann de do dhálaí féin a chur san áireamh.

5. Conas a bhainim feidhm as?

Ní mór duit aontú leis an gclásal séanta i dtosach. An túisce a aontóidh tú leis an gclásal séanta, caithfidh tú na cúig no phíosa eolais seo a leanas a chur ar fáil:

  1. D'Ollphá measta in aghaidh na Seachtaine
    I dtaca le hollphá in aghaidh na seachtaine de, is cóir duit an méid cuí a chur isteach (tá nasc le tuarastail shamplacha chun cabhrú leat do thuarastal bliantúil nó do ráta in aghaidh na huaire a iompú ina ráta in aghaidh na seachtaine). Is é an méid íosta i leith na hoibre lánaimseartha ná 30 uair sa tseachtain arb éard atá ann ar an bpá íosta ná €259.50. Is é an pá íosta ag 40 uair sa tseachtain ná €346.00.
  2. Stádas Caidrimh
    Is éard atá sa Stádas Caidrimh ná roghchlár anuas chun go mbainfidh tú rogha astu agus tá gá leis chun cabhrú le ríomh a dhéanamh ar na creidmheasanna caighdeánacha cánach atá ábhartha.
  3. Líon na leanaí cleithiúnacha (más ann dóibh)
    Is cóir duit líon cuí na leanaí cleithiúnacha a chur isteach (úsáidfidh é seo chun aon teidlíocht ar Fhorlíonadh Ioncaim Teaghlaigh a ríomh)
  4. Cé chomh fada is atá tú ag fáil íocaíochta Cuardaitheora Poist?
    Má tá leanaí cleithiúnacha agat iarrfar ort freisin a lua an raibh tú ag fáil íocaíochta ar feadh 12 mhí nó níos faide (le do cháilitheacht don Díbhinn Teaghlaigh um Fhilleadh ar an Obair a ríomh)
  5. Íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta faoi láthair in aghaidh na seachtaine
    Is cóir duit an méid a fhaigheann tú faoi láthair mar íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta a chur isteach (m.s. €188 do dhuine singil, gan leanbh, nó €372.40 d'éilitheoir aonair le duine fásta cleithiúnach amháin agus beirt leanaí cleithiúnacha). Is cóir duit do liúntas breosla in aghaidh na seachtaine a áireamh le méid d'íocaíochta leasa. Ní cóir duit aon íocaíocht eile a chur san áireamh.
  6. Forlíonadh Cíosa nó Forlíonadh Úis Mhorgáiste faoi láthair in aghaidh na seachtaine (más ann)
    Is cóir duit an méid a fhaigheann tú mar Fhorlíonadh Cíosa nó mar Fhorlíonadh Úis Mhorgáiste a chur isteach. Mura bhfaigheann tú dada, is cóir duit é a fhágáil mar 0.

Nuair a bheidh an t-eolas ar fad curtha isteach, brúigh ar 'ríomh'. Tíolacfaidh an Réríomhán roghbhlúire nó léargas duit ar do mhéid Fostaíochta duit i gcomparáid le do mhéid Leasa faoi láthair ar bhonn an eolais atá curtha ar fáil agat.

6. Cathain ba chóir dom feidhm a bhaint as an Réríomhán?

Saothraíodh an Réríomhán chun cabhrú leat áireamh a dhéanamh ar an tairbhe a bhainfí as a bheith ag obair agus ríomh a dhéanamh ar mhéid an Fhorlíonaidh Ioncaim Teaghlaigh a bhféadfá a bheith ina theideal ar bhonn an eolais a bheadh curtha ar fáil agat. Tá an Réríomhán ar fáil lena úsáid tráth ar bith ar www.welfare.ie.

7. Cad is Forlíonadh Ioncaim Teaghlaigh ann?

Íocaíocht atá saor ó cháin is ea Forlíonadh Ioncaim Teaghlaigh a chuirtear amach gach seachtain chuig teaghlaigh a oibríonn ar phá íseal. Cuimsíonn láithreán an Réríomháin nasc le sonraí den Fhorlíonadh Ioncaim Teaghlaigh anseo.

8. Céard í an Díbhinn Teaghlaigh um Fhilleadh ar Obair?

Tabharfar isteach an Díbhinn Teaghlaigh um Fhilleadh ar Obair (DTFAO) ó Aibreán 2015 ar aghaidh; próiseálfar iarratais nua ón 1 Eanáir 2015. Tá an scéim ar fáil d'fhaighteoirí Sochar nó Liúntas Cuardaitheora Poist a bhfuil leanaí acu a bhí rannpháirteach sna scéimeanna seo ar feadh breis agus bliain amháin sa chás gur fhág siad na scéimeanna seo chun glacadh le fostaíocht agus le féinfhostaíocht. Anuas air sin, tá sí ar fáil d'fhaighteoirí na hÍocaíochta Teaghlaigh Aontuismitheora agus íocaíochtaí Cuardaitheora Poist (Aistriú) a fhágann na scéimeanna seo chun glacadh le fostaíocht nó mar gheall ar athruithe a bhaineann le haois atá tagtha ar scéim an ÍTAT. Is ionann an díbhinn agus €29.80 sa tseachtain in aghaidh an linbh agus íocfar í ar leathráta, nó €14.90 in aghaidh an linbh, don dara bliain fostaíochta. D'fhéadfadh daoine atá incháilithe don íocaíocht seo bheith incháilithe don FIT, agus d'fhéadfaidís an dá íocaíocht a fháil i ngeall air sin.

9. Cad í an úsáid a bhaintear as an Stádas Caidrimh ar an Réríomhán?

Is í an úsáid a bhaintear as an Stádas Caidrimh ar an Réríomhán ná cabhrú le ríomh a dhéanamh ar na creidmheasanna caighdeánacha cánacha is cuí. Tá a thuilleadh sonraí de na creidmheasanna caighdeánacha cánach le fáil ar láithreán gréasáin na gCoimisinéirí Ioncaim anseo.

10. An bhfuil Forlíonadh Úis Mhorgáiste ar fáil fós?

Beidh Forlíonadh Úis Mhorgáiste dúnta d'iarratasóirí nua ó 1 Eanáir 2014. Má fhaigheann tú Forlíonadh Úis Mhorgáiste an tráth sin, is féidir go gcoinneoidh tú é nuair a fhillfidh tú ar an obair. Tá sonraí ar fáil anseo.

11. An gcuireann an Réríomhán costais eile a bhaineann le filleadh ar obair amhail taisteal agus cúram leanaí san áireamh?

Ní chuireann. Ní féidir leis an Réríomhán fónamh do dhálaí ar leith agus dá bhrí sin ní thugann sé suntas do chostais amhail taisteal agus cúram leanaí.

12. Nuair a thíolacann an Réríomhán an méid 'Fostaíochta' i gcomparáid leis an méid 'Leasa', an mbeidh orm fós costais eile amhail cíos agus morgáiste a chur sa chomhaireamh?

Beidh, cuireann an méid táscach 'Fostaíochta' a thaispeánann an Réríomhán cáin san áireamh ach ní chuireann sé aon chostas seachtainiúil eile san áireamh. Beidh ort costas an chíosa nó an mhorgáiste, costas an taistil, costas an chúraim leanaí srl. a bhaint chun meastachán a fháil ar an méid a bheidh agat ag deireadh na seachtaine.

13. An féidir le lánúin a bhfuil éileamh ar leith do Lucht Cuardaigh Fostaíochta ag gach duine acu feidhm a bhaint as an Réríomhán?

Ní féidir. Cé go mbeidh an uirlis ar fáil do chách, ní ríomhfaidh sí ach de bhun íocaíochta amháin do Lucht Cuardaigh Fostaíochta (agus daoine fásta cleithiúnacha nó leanaí cleithiúnacha san áireamh). Má bhaineann lánúin a bhfuil íocaíocht ar leith do Lucht Cuardaigh Fostaíochta ag gach duine acu feidhm as an Réríomhán, is dócha go mbeidh an méid a ríomhfar i dtaca le creidmheasanna caighdeánacha cánach agus Forlíonadh Ioncaim Teaghlaigh míchruinn. I gcásanna dá leithéid, ba chóir don duine den Lucht Cuardaigh Fostaíochta an cheist a phlé lena C(h)ásoifigeach in oifig áitiúil na Roinne Coimirce Sóisialaí nó sa lárionad áitiúil Intreo.

14. Má fhaigheann mo pháirtnéir obair ar phá íosta agus mura bhfuilimid intofa d'Fhorlíonadh Ioncaim Teaghlaigh, an féidir liom iarratas a dhéanamh ar íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta de mo cheart féin?

Is féidir, má tá tú ar fáil chun oibre agus ar lorg oibre, tá tú i dteideal iarratas a dhéanamh ar íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta.

15. An bhfuil sé beartaithe in aon chor fairsingiú a dhéanamh ar an Réríomhán sa chaoi go mbeidh na daoine dífhostaithe sin atá ar thóir na breacfhostaíochta nó na fostaíochta páirtaimseartha nó na daoine sin i mbreacfhostaíocht nó i bhfostaíocht pháirtaimseartha atá ar thóir na fostaíochta lánaimseartha in ann feidhm a bhaint as?

Níl sé sin beartaithe i láthair na huaire. Déanfaidh an Roinn faireachán ar úsáid an Réríomháin sula ndéanfar breithniú ar a thuilleadh forbartha.

16. Cén áit ar féidir a thuilleadh eolais a fháil ar Fhorlíonadh Cíosa agus ar Fhorlíonadh Úis Mhorgáiste?

Cuimsíonn láithreán an Réríomháin naisc le sonraí ar na critéir intofachta faoina gcoimeádann na daoine sin a fhilleann ar an obair a bhForlíonadh Cíosa nó a bhForlíonadh Úis Mhorgáiste. Tá a thuilleadh sonraí den Fhorlíonadh Cíosa ar fáil anseo. Tá a thuilleadh sonraí den Fhorlíonadh Úis Mhorgáiste ar fáil anseo.

17. Cad ba chóir dom a dhéanamh dá gcuirfeadh an Réríomhán in iúl go mbeinn níb fhearr as ar an leas sóisialach ná i bhfostaíocht?

Ceanglaítear ar dhuine den Lucht Cuardaigh Fostaíochta glacadh le tairiscint réasúnach fostaíochta de rogha ar fhanacht ar íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta. Tá íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta ceaptha chun roinnt cúnaimh airgeadais a chur ar fáil le linn duit fostaíocht a lorg ach níl sí ceaptha chun a bheith mar bhacainn ar ghlacadh le obair. Mura nglacann tú le tairiscint réasúnach fostaíochta, is féidir go rachaidh sé seo i bhfeidhm ar d'íocaíocht do Lucht Cuardaigh Fostaíochta.

18. An bhféadfaidh an Roinn Leasa Sóisialaí comhairle a thabhairt dom faoi cháin agus faoi chreidmheasanna cánach?

Ní fhéadfaidh. Is cóir ceisteanna faoi cháin agus faoi chreidmheasanna cánach a chur ar na Coimisinéirí Ioncaim. Tá láithreán gréasáin na gCoimisinéirí Ioncaim ar fáil anseo. Thairis sin, tugann láithreán na Faisnéise do Shaoránaigh treoir ghairid ar chreidmheasanna cánach anseo. Is é an fáth a gcuimsítear cáin sa Réríomhán ná meastachán níos cruinne a thabhairt duit ar do ghlanphá in aghaidh na seachtaine agus tú i bhfostaíocht.

19. An n-oibríonn an Réríomhán freisin ar bhrabhsálaithe nach Internet Explorer iad?

Oibríonn. Oibríonn an Réríomhán ar Firefox agus Chrome. Oibríonn sé ar fhóin chliste agus ar ríomhairí táibléid chomh maith.

20. An bhfuil an Réríomhán ar fáil mar aip?

Níl an Réríomhán ar fáil mar aip le híoslódáil.

Last modified:23/12/2014
 

 Aimsigh post

 
Déan cuardach ar post ar img
 

 Aimsitheoir Intreo/Oifigí Áitiúla

 
Déan cuardach d'oifig áitiúl
img